Μνήμες 21ης Απριλίου 1967

Ο Τίτος Πατρίκιος αφηγείται...
ΚΛΑΣΙΚΕΣ
514 προβολές
 

Συντακτική Ομάδα ΑΠΡ 21. 2017
από Συντακτική Ομάδα



Λίγο πριν και λίγο μετά την 21η Απριλίου 

   
Tου Τίτου Πατρίκιου
 
Θα ήταν εφτά το πρωί όταν άκουσα δυνατά χτυπήματα στην πόρτα. Έμενα τότε μόνος σ΄ένα μικρό ημιυπόγειο πίσω από τα Ανάκτορα, στην οδό Μελεάγρου 13. Η πόρτα του έβγαζε κατευθείαν στο δρόμο. Είχα γυρίσει πολύ αργά την προηγούμενη νύχτα και κοιμόμουν βαθιά. Πετάχτηκα απάνω, με την ιδέα πως ήρθαν να με πιάσουν. Δεν ήξερα πως είχε γίνει πραξικόπημα, αλλά η πρώτη μου αντίδραση ήταν αυτή γιατί σ ένα τέτοιο κλίμα ζούσα εκείνο τον καιρό, καθώς η κατάσταση μετά την Αποστασία, χειροτέρευε συνεχώς. Πρόσφατα είχαν γίνει συλλήψεις, είχαν πιάσει τον Νίκο Σολωμό και άλλους.
 
Ήμουν λοιπόν βέβαιος πως είχε έρθει η Ασφάλεια να με πιάσει, για κάποια υπόθεση που αγνοούσα, φυσικά στημένη. Πλησίασα στην πόρτα, όπου άκουσα μια γνώριμη, σιγανή φωνή: «'Ανοιξε, άνοιξε...» Μισάνοιξα και είδα τον φίλο μου Μίλτο Παναγιωτόπουλο, που το προηγούμενο βράδυ βρισκόμουν σπίτι του. Πίσω του, αγγίζοντας το στενό πεζοδρόμιο, ήταν σταματημένο ένα τανκ. «Ντύσου αμέσως να φύγουμε» μου είπε μόλις μπήκε μέσα. «Έγινε δικτατορία». Ένιωσα ένα τράνταγμα, αλλά δεν ξαφνιάστηκα. Ήταν σαν κάτι που το περίμενα και μαζί σαν κάτι που ήλπιζα πως δεν θα γινόταν ποτέ.
 
Μέσα στο γενικό πολιτικό κλίμα, τις παρενέργειες της Αποστασίας, τις επικείμενες εκλογές, το ενδεχόμενο της δικτατορίας ερχόταν συχνά στις συζητήσεις. Αυτά κουβεντιάζαμε όλο το προηγούμενο βράδυ στο σπίτι του Μίλτου Παναγιωτόπουλου που ήταν στην οδό Σπύρου Μερκούρη, αρκετά κοντά στο δικό μου. Είχε καλέσει κι άλλους φίλους, όπως τον ζωγράφο Πάρη Σαραφιανό- εκεί τον συνάντησα για τελευταία φορά. Εγώ είχα πάει με τη μητέρα μου. Η κουβέντα μας είχε συνεπάρει και φύγαμε περασμένες δυόμισι. Συνόδεψα τη μητέρα μου ως τη λεωφόρο Βασιλέως Κωνσταντίνου, την έβαλα σ΄ένα ταξί και κατηφόρισα για το σπίτι μου. Όλα ήσαν ήρεμα εκείνη την ώρα, μολονότι η νύχτα της Πέμπτης γινόταν πια ξημέρωμα της Παρασκευής, 21η Απριλίου 1967.
 
Πάντως η αντίληψη που κυριαρχούσε στην ΕΔΑ, αλλά και στην κεντροαριστερά της εποχής, ήταν πως δεν πρόκειται να γίνει δικτατορία, πως η πάλη του λαού θα αποτρέψει κάτι τέτοιο. Και αν, μιλώντας γι αυτή την απειλή ξεπερνούσες ένα κάποιο όριο, αυτό, μέσα στο χώρο της Αριστεράς τουλάχιστον, φαινότανε σαν έκφραση ηττοπάθειας. Ωστόσο, εγώ είχα την αίσθηση πως κάτι θα συμβεί. Στις αρχές εκείνης της εβδομάδας, τη Δευτέρα 17 Απριλίου, το θυμάμαι ακριβώς, είχε γίνει μια πολιτική εκδήλωση του Ομίλου Παπαναστασίου, όπου μίλησαν ο Αστέρης Στάγκος και ο Κώστας Σημίτης. Ήταν η πρώτη εμφάνιση εκείνου του Ομίλου-η Χούντα τον διέλυσε από τις πρώτες κιόλας μέρες της-αλλά είχε πολύ κόσμο. Σχεδόν όλοι εκεί ήσαν φίλοι, αν κι εγώ δεν ήμουν μέλος, από την ΕΔΑ με είχαν αποτρέψει να γίνω. Όμως, εκείνο το βράδυ αντί να πάω παρέα μαζί τους, γύρισα σπίτι μου και κατέστρεψα όσα χαρτιά θα μπορούσαν να χρησιμέψουν σε βάρος άλλων. Αν γινόταν κάποιο κακό δεν ήθελα να πάρω κάποιους στο λαιμό μου. Κι από την άλλη μεριά είχα την ελπίδα πως όλα θα πάνε καλά ή τουλάχιστον πως το κακό θα είναι γι΄ αργότερα.
 
Μ΄ αυτές και άλλες χιλιάδες σκέψεις, και πολύ περισσότερο με αγωνία, ντύθηκα όσο πιο γρήγορα γινότανε πήρα μόνο ταυτότητα και διαβατήριο, και φύγαμε με τον φίλο μου. Όλη η περιοχή, που λίγες ώρες πρίν ήταν γαλήνια, τώρα βρισκόταν μπλοκαρισμένη από τάνκς, τεθωρακισμένα, στρατιωτικά οχήματα. Στρατιώτες στον δρόμο ελέγχανε τους λιγοστούς που είχαν βγεί έξω. Μέσα από διαδοχικούς ελέγχους ξεγλιστρίσαμε και φτάσαμε σπίτι του, όπου ο φίλος μου με κράτησε. Με ρίσκο του προσωπικό, μόλις έμαθε για το πραξικόπημα ήρθε σ΄αυτή την πολύ δυσάρεστη μεριά που έτυχε να μένω, μόνο και μόνο για να με ειδοποιήσει. Μάλιστα για να περάσει τα μπλόκα είχε πάρει ένα μπουκάλι γάλα και έλεγε στους φαντάρους πως «το πάει στο παιδί».Όμως κι ένας άλλος φίλος προσπάθησε τότε να με ειδοποιήσει και να με πάρει μαζί του, ο Κωσταντίνος Τσουκαλάς. Καθώς είχε μάθει, χάρη σ΄ ένα τηλεφώνημα του Γιοχάννες Βάισερτ, αρκετά νωρίς για το πραξικόπημα, πήρε αμέσως το αυτοκίνητό του κι έτρεξε σ΄όλη την Αθήνα να ειδοποιήσει όσους ήξερε ότι κινδυνεύουν. 'Ομως εμένα δεν με βρήκε επειδή είχε έρθει σπίτι μου λίγο πρίν επιστρέψω.
 
Δίπλα στο σπίτι που με φιλοξενούσαν χτιζόταν μια πολυκατοικία. Λογάριαζα λοιπόν πως αν τη Δευτέρα δεν ερχόταν κανείς οικοδόμος θα σήμαινε πως έχουμε απεργία, ίσως και γενική, πως η αντίσταση είχε αρχίσει. Το Σάββατο το τηλέφωνο του σπιτιού ήταν ακόμα κομμένο. Αγωνιούσα για το τι είχε συμβεί στους φίλους μου, στους ανθρώπους μας, σ' εκείνους που κινδύνευαν. Όμως την Κυριακή απεκατέστησα, μέσω άλλων, μια πρώτη επαφή μ' ένα-δύο φίλους. Όπως και να' ναι, πρωί-πρωί τη Δευτέρα άκουσα το θόρυβο και τις φωνές των οικοδόμων που έπιαναν δουλειά. Αποφάσισα κι εγώ να πάω στο Κέντρο Κοινωνικών Επιστημών όπου δούλευα, τα γραφεία του τότε ήσαν στην οδό Κουμπάρη, δίπλα στο Μουσείο Μπενάκη. Εκεί συνάντησα τον Κωσταντίνο Τσουκαλά, τον Γεράσιμο Νοταρά, τον Νικόλα Βουλέλη και άλλους φίλους και συνεργάτες. Φεύγοντας το μεσημέρι πέρασα απο την πλατεία Κολωνακίου που ήταν γεμάτη κόσμο. Διάφοροι γνωστοί με ρωτούσαν: «Πώς δεν σε πιάσανε;» Αυτό το ενδιαφέρον μού δημιούργησε ενοχές που ευτυχώς έφυγαν λίγες μέρες αργότερα, όταν η μητέρα μου, μού είπε ότι ο θυρωρός της πολυκατοικίας που έμενα ως πριν μερικούς μήνες την ειδοποίησε πως τα ξημερώματα της 21ης Απριλίου είχε πάει εκεί η Αστυνομία για να με συλλάβει.
 
Το βράδυ εκείνης της Δευτέρας, 24 Απριλίου, συναντηθήκαμε στο σπίτι του Κωσταντίνου Τσουκαλά, ο Σπήλιος Παπασπηλιόπουλος, ο Κώστας Σημίτης, ο Γεράσιμος Νοταράς, ο Βασίλης Φίλιας, ο Αιμίλιος Ζαχαρέας, φυσικά ο Τσουκαλάς, για να οργανώσουμε τις ενέργειές μας ενάντια στη δικτατορία. Αλλά αυτό είναι μια άλλη ιστορία.
 
 
 
Πηγή: Περιοδικό «Αρχειοτάξιο» των Αρχείων Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας
Φωτο: Google
Like:
3
Σχόλιο(α)
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΑΠΟ ΚΛΑΣΙΚΕΣ
11 σκέψεις του Κωνσταντίνου Τσάτσου
11 σκέψεις του Κωνσταντίνου Τσάτσου
ΙΟΥΛ 01. 2017
2914
Το μέτρο της ευφυίας σου ορίζει και το μέτρο της μοναξιάς σου
So Long Marianne: Το αποχαιρετιστήριο γράμμα του Λέοναρντ Κοέν στην μούσα του Μαριάν
So Long Marianne: Το αποχαιρετιστήριο γράμμα του Λέοναρντ Κοέν στην μούσα του Μαριάν
ΝΟΕ 11. 2016
1870
'' τα σώματά μας αρχίζουν να καταρρέουν... Νομίζω πως θα σε ακολουθήσω πολύ σύντομα’’
Το τείχος
Το τείχος
ΣΕΠ 20. 2016
1709
Μία αφήγηση της Laurie Anderson βασισμένη στις "Όρνιθες" του Αριστοφάνη
Οδ. Ελύτης: Είναι η βαρβαρότητα. Την βλέπω να ‘ρχεται μεταμφιεσμένη...
Οδ. Ελύτης: Είναι η βαρβαρότητα. Την βλέπω να ‘ρχεται μεταμφιεσμένη...
ΜΑΡ 13. 2016
5112
Ένα σχόλιο διαχρονικά επίκαιρο. Έγινε το 1979 με αφορμή τη βράβευση του ποιητή με το Νόμπελ Λογοτεχνίας
ΠΙΣΩ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
comments powered by Disqus